Huis leegmaken na overlijden: stappenplan voor nabestaanden

Een huis leegmaken na een overlijden doet u best in een vaste volgorde: eerst duidelijkheid over de erfenis, dan documenten en waardevolle spullen veiligstellen, afspraken maken met de familie en pas daarna laten ontruimen. Gaat het om een huurwoning in Vlaanderen, dan loopt er een termijn: een huurcontract van na 1 januari 2019 eindigt automatisch op het einde van de tweede maand na het overlijden.

Het stappenplan in het kort

1. Wacht met leegmaken tot de erfenis duidelijk is

Dit is de stap die het vaakst vergeten wordt. Volgens de notarissen kan het leeghalen van de woning van de overledene gelden als een stilzwijgende aanvaarding van de erfenis. Wie de erfenis zo aanvaardt, kan ze achteraf niet meer verwerpen, ook niet als er schulden blijken te zijn.

Een erfgenaam heeft drie keuzes:

• Zuiver aanvaarden: als er weinig of geen schulden zijn.
• Aanvaarden onder voorrecht van boedelbeschrijving: als u twijfelt over schulden. De notaris maakt dan een inventaris en u bent nooit meer verschuldigd dan wat de erfenis waard is.
• Verwerpen: als er te veel schulden zijn. U erft dan niets en betaalt ook de schulden niet.

Twijfelt u, spreek dan eerst met de notaris en laat pas daarna ontruimen. Spullen weggeven, verkopen of laten opkopen kan gevolgen hebben voor uw keuze.

2. Huurwoning: houd rekening met de termijn van twee maanden

Woonde de overledene alleen in een huurwoning in Vlaanderen, dan hangt het af van de datum van het huurcontract:

• Contract gesloten vanaf 1 januari 2019: het huurcontract eindigt automatisch op het einde van de tweede maand na het overlijden. De erfgenamen betalen de huur tot dan en daarbovenop een vergoeding van één maand huur. Willen de erfgenamen de huur voortzetten, dan laten ze dat binnen die twee maanden weten aan de verhuurder.
• Contract gesloten vóór 1 januari 2019: het overlijden maakt geen einde aan het contract. De erfgenamen kunnen het voortzetten of opzeggen met een opzegtermijn van drie maanden.

Is de woning na die twee maanden niet leeg, dan kan de verhuurder de vrederechter vragen een curator aan te stellen die de woning laat leegmaken en de inboedel laat verkopen. Plan de ontruiming daarom op tijd en bespreek met de verhuurder wanneer de plaatsbeschrijving bij vertrek kan gebeuren.

3. Leg documenten en waardevolle spullen eerst apart

Ga vóór de ontruiming zelf of met de familie door kasten, lades en dozen. Zo verdwijnt er niets wat u later nog nodig hebt. Leg zeker apart:

• identiteitsdocumenten, een eventueel testament en eigendomsakten;
• bankpapieren, verzekeringspolissen en lopende contracten (energie, telecom, abonnementen);
• facturen en belastingdocumenten;
• sleutels, ook van garage, kelder of brievenbus;
• foto’s, brieven en persoonlijke herinneringen;
• sieraden, geld en andere waardevolle stukken.

4. Maak afspraken met de familie

Spreek met alle erfgenamen af wie welke meubels of herinneringen wil houden, en wanneer die worden opgehaald. Neem foto’s van de kamers voor u begint. Duid één contactpersoon aan voor het ontruimingsbedrijf, zo zijn er geen misverstanden over wat mag blijven en wat weg mag.

5. Laat een plaatsbezoek en offerte doen

Bij een plaatsbezoek ziet het ontruimingsbedrijf hoeveel inboedel er is en hoe bereikbaar de woning is. De prijs hangt vooral af van:

• de hoeveelheid inboedel, inclusief zolder, kelder, garage en tuinhuis;
• verdiepingen, smalle trappen en de afstand tot de vrachtwagen;
• parkeerruimte voor de wagen of verhuislift (in veel steden is daar een vergunning voor nodig, zie parkeerverbod en vergunning bij een ontruiming);
• de waarde van bruikbare spullen: bij All-Inboedel kopen we waardevolle stukken in overleg op en verrekenen we die met de kosten.

6. Ontruimen en bezemschoon opleveren

Een gemiddelde woning is meestal in één tot twee dagen leeg. Wat nog bruikbaar is, gaat naar hergebruik, de rest wordt gesorteerd en correct afgevoerd. Daarna wordt de woning bezemschoon opgeleverd. Moet de woning daarna verkocht of verhuurd worden, dan kan een grondige schoonmaak of het verkoopklaar maken in dezelfde planning.

7. Rond alles af

• Noteer de meterstanden van water, gas en elektriciteit en geef ze door aan de leveranciers.
• Zeg contracten op of zet ze over, zoals energie, internet en abonnementen.
• Bij een huurwoning: maak een afspraak voor de plaatsbeschrijving bij vertrek en geef alle sleutels terug.
• Laat de post doorsturen of controleer de brievenbus tot alles is afgehandeld.

Veelgestelde vragen

Mag ik het huis leegmaken voor de erfenis geregeld is?

Dat is af te raden zolang u niet zeker weet of u de erfenis aanvaardt. Het leeghalen van de woning kan gelden als stilzwijgende aanvaarding. Vraag eerst raad aan de notaris.

Hoe snel moet een huurwoning leeg na een overlijden?

Bij een Vlaams huurcontract gesloten vanaf 1 januari 2019 eindigt de huur automatisch op het einde van de tweede maand na het overlijden, tenzij de erfgenamen de huur voortzetten. Tegen dan moet de woning leeg zijn.

Wat gebeurt er met waardevolle spullen?

Wat de familie wil houden, legt u vooraf apart. Voor bruikbare of waardevolle stukken die weg mogen, kan een opkoper een prijs bieden. Bij All-Inboedel verrekenen we die waarde met de kosten van de ontruiming.

Hoe lang duurt het leegmaken van een woning?

Een gemiddelde woning is meestal in één tot twee dagen leeg. Een grote woning met zolder, kelder en bijgebouwen kan langer duren.

Hulp nodig bij het leegmaken?

All-Inboedel uit Ninove maakt woningen leeg na een overlijden, discreet en zonder dat u zelf hoeft te sorteren. Lees meer over huis leegmaken en inboedel leegmaken en opkopen, of vraag een gratis plaatsbezoek aan. Bellen kan ook: +32 497 68 95 37.

Bronnen

• Notaris.be: Moet ik een erfenis aanvaarden?
• Vlaanderen.be: Het einde van de huurovereenkomst

Dit artikel geeft algemene informatie en is geen juridisch advies. Voor uw situatie kunt u terecht bij de notaris. Laatst bijgewerkt: 29 oktober 2026.